"Τη μάνα μου τη Ρούμελη ν' αγνάντευα το λαχταρώ
Ψηλά που με νανούριζες καημένo Καρπενήσι!
Τρανά πλατάνια ξεδιψούν στις βρύσες με το κρύο νερό
Σαρακατσάνα ροβολάει και πάει για να γεμίσει.

Με κρουσταλλένια σφυριχτά, σε λόγγους φεύγουν σκοτεινούς
κοτσύφια και βοσκόπουλα με τα λαμπρά τα μάτια,
νερά βροντούνε στο γκρεμό και πάνε προς τους ουρανούς
ίσια κι ορθά, σαν την ψυχή της Ρούμελης, τα ελάτια..."

Ζαχαρίας Παπαντωνίου

Κυλιόμενο

20/10/26

Από το Κριάτσι Φωκίδας, μετανάστες στην Αμερική (1907-1930)

 

Προλεγόμενα

   Είναι το πλέον ορεινό χωριό του νομού Φωκίδας, σε υψόμετρο 1.250 μ., στις ΒΔ πλαγιές των Βαρδουσίων. Το όνομά του είναι παράξενο. Δεν το έχω επισκεφθεί.

  Η συγκέντρωση του υλικού άρχισε τμηματικά και με τυχαίο τρόπο πριν από χρόνια.Βρέθηκαν αναλυτικά στοιχεία για 22 άτομα. Η εργασία ολοκληρώθηκε τον Οκτώβριο του 2026.

   Για το αποτέλεσμα αυτό χρειάστηκε αρκετός χρόνος. Με βοήθησε πολύ, μέσω του Διαδικτύου, το εξαιρετικό αμερικανικό αρχείο μετανάστευσης του νησιού Έλλις (EllisIsland). Η έρευνα απέδωσε 9 μεταναστευτικά ταξίδια πλοίων (6 μετανάστες έκαναν διπλά ταξίδια) και τελικά βρέθηκαν οι 22καταγραφές. Υπόψη ότι δεν ξέρω επώνυμα των κατοίκων της. 

8/10/26

Κωνσταντίνος Έσλιν (1844-1920)

 Ο νομάρχης που έσωσε τη Λαμία το 1897

 Κωνσταντίνου Αθαν. Μπαλωμένου

 

   Από το Βαυαρό φιλέλληνα Ιούλιο Έσσλιν (Julius Hermann Balthasar von Hößlin), που ήταν τραπεζίτης και οικονομικός σύμβουλος του βασιλιά Όθωνα και την Χριστίνα Χατζηαποστόλου (κόρη του Έλληνα προξένου στη Σμύρνη) γεννήθηκαν 3 παιδιά (Αριστείδης[1], Κωνσταντίνος και Φερδινάνδος[2]).

   Ο Κωνσταντίνος σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, όπου εκπόνησε και τη διδακτορική του διατριβή (1866). Μετά συνέχισε τις σπουδές του στο εξωτερικό (Λειψία, Μόναχο, Ζυρίχη και Βρυξέλλες). Διορίστηκε Πρωτοδίκης το 1868 και υπηρέτησε στην Τρίπολη και μετά στον Πύργο Ηλείας. Όμως σύντομα παραιτήθηκε και άσκησε τη δικηγορία πρώτα στην Ερμούπολη Σύρου (τόπος καταγωγής της μητέρας του) και στη συνέχεια στην Αθήνα.

3/10/26

Από τη Βελαώρα (ή Βαλαώρα) Ευρυτανίας, μετανάστες στην Αμερική (1912-1914)

 

Προλεγόμενα

   Η Βελαώρα (μετονομάστηκε το 1908 σε Βαλαώρα) είναι ένα ορεινό χωριό του νομού Ευρυτανίας, σε υψόμετρο 560 μ., με θέα προς την λίμνη των Κρεμαστών. Δεν την έχω επισκεφτεί.

   Μελετώντας τους Έλληνες μετανάστες που πήγαν στην Αμερική, εδώ και αρκετά χρόνια, κατέγραψα και όσους προήλθαν απ’ τη Βελαώρα. Η συγκέντρωση του υλικού έγινε σταδιακά πριν από χρόνια και βρέθηκαν αναλυτικά στοιχεία μόνον για 4 άτομα. Η εργασία ολοκληρώθηκε το Σεπτέμβριο του 2026.

 

Η Βελαώρα Ευρυτανίας  (φωτογραφία από Google)

   Βοήθησε πολύ, μέσω του Διαδικτύου, το εξαιρετικό αμερικανικό αρχείο μετανάστευσης του νησιού Έλλις (EllisIsland). Πρέπει να σημειωθεί, επειδή δεν ξέρω επώνυμα, ότι κατέγραψα ως μετανάστες από τη Βελαώρα, όσους δήλωσαν στην Αμερική ότι γεννήθηκαν και κατοικούσαν σ’ αυτήν. Ίσως να διέφυγαν κάποια ονόματα που δεν εντόπισα ή μπορεί να έγραψαν άλλο τόπο γέννησης και προηγούμενης διαμονής.

28/9/26

Εμμανουήλ (Μανώλης) Παπαδημητρόπουλος (1941-2026)

 Κωνσταντίνου Αθ. Μπαλωμένου, φυσικού

 

   Γεννήθηκε στη Λαμία. Γονείς του ήταν ο Ευθύμιος (1900-1963) και η Λουκία (1910-1992). Ο πατέρας του το 1920, με ομάδα άλλων νέων εστάλη από την κυβέρνηση Ελευθ. Βενιζέλου στη Γαλλία για να μάθουν την τέχνη των οπτικών φακών, σε πρόγραμμα εκπαίδευσης. Τα γεγονότα στην Ελλάδα την περίοδο 1920-22 δεν επέτρεψαν την ολοκλήρωση της επιμόρφωσης.

   Το 1932 ο Ευθύμιος Παπαδημητρόπουλος αξιοποίησε τη γνώση του και άνοιξε το πρώτο κατάστημα οπτικών ειδών στη Λαμία. Ήταν ένα μικρό νοικιασμένο μαγαζί (ιδιοκτησίας Δροσοπούλου) στην ανατολική πλευρά της πλατείας Πάρκου (δίπλα ήταν το φαρμακείο Γ. Πιπιλίγκα), με πωλήσεις και επισκευές γυαλιών κυρίως. Βοηθούσε η σύζυγός του και αργότερα τα παιδιά του.

22/9/26

Από τη Δραμάλα (ή Μακρολίβαδο) Δομοκού, μετανάστες στην Αμερική (1910-1912)

 Κωνσταντίνος  Αθαν. Μπαλωμένος, φυσικός

 

Προλεγόμενα

Μακρολίβαδο (ελήφθη από το https://www.google.com)

   Η Δραμάλα (μετονομάστηκε σε Μακρολίβαδο) Δομοκού είναι ένα ορεινό χωριό της Φθιώτιδας, σε υψόμετρο 590 μ.,στους βόρειους πρόποδες του όρους Όθρυς και στα νότια της πρώην λίμνης Ξυνιάδας. Ανήκει διοικητικά στο δήμο Δομοκού. Δεν το έχω επισκεφτεί.

   Μελετώντας τους Έλληνες μετανάστες που πήγαν στην Αμερική, εδώ και αρκετά χρόνια, κατέγραψα και όσους προήλθαν απ’ τη Δραμάλα. Βρέθηκαν στοιχεία για 11 άτομα. Η εργασία ολοκληρώθηκε το Σεπτέμβριο του 2026.

   Η έρευνα έγινε μέσω του Διαδικτύου, από το εξαιρετικό αμερικανικό αρχείο μετανάστευσης του νησιού Έλλις (EllisIsland). Πρέπει να σημειωθεί, επειδή δεν ξέρω επώνυμα, ότι κατέγραψα ως μετανάστες από τη Δραμάλα, όσους δήλωσαν στην Αμερική ότι γεννήθηκαν ή κατοικούσαν σ’ αυτή.

8/9/26

Ευστάθιος Μαλαμίδας και Κρατικά Νοσοκομεία της Λαμίας

 Ο ευεργέτης της υγείας στη Στερεά

Κωνσταντίνου Αθ. Μπαλωμένου, φυσικού

 

Πρόλογος

   Ήταν ένας ήρεμος δοτικός άνθρωπος, χαμηλών τόνων, με μεγάλη διάθεση προσφοράς στον συνάνθρωπο. Ως γιατρός δοκίμασε τον εαυτό του και υπηρέτησε το λειτούργημα κάποια χρόνια. Προτίμησε όμως την πολιτική, ώστε να συμβάλει στη λήψη αποφάσεων, που θα βοηθήσουν περισσότερο τον πάσχοντα άνθρωπο. Από τη θέση του υπουργού πέτυχε τη νοσοκομειακή κάλυψη της Λαμίας και της ευρύτερης Στερεάς Ελλάδας, στα δύσκολα μεταπολεμικά χρόνια.

 

          1.    Σύντομο βιογραφικό του Ευσταθίου Μαλαμίδα

   Γεννήθηκε στη Λαμία το 1890. Σπούδασε στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ. Ειδικεύτηκε στην ουρολογία. Συμπλήρωσε τις σπουδές του στο Παρίσι. Έλαβε μέρος στον πόλεμο 1912-13. Για 10 χρόνια, την περίοδο 1916-26 εργάστηκε ως γιατρός στην Αθήνα. Παράλληλα σπούδασε και νομικά. Από τη δεκαετία του 1920 άρχισε να ενδιαφέρεται για τα κοινά.Το 1923 εκλέχτηκε βουλευτής Δομοκού με το Κόμμα των Φιλελευθέρων. Νέα εκλογή του ως βουλευτή Φθιωτιδοφωκίδας πέτυχε το 1926 όπως και το 1928 πάλι με το Κόμμα Φιλελευθέρων. Έλαβε μέρος στον πόλεμο του ’40 και προήχθη στο βαθμό του έφεδρου αρχίατρου.

1/9/26

Εουτζένιο Ντε Σιμόνε και Γιόζεφ Μπλέχιγκερ

 Οι σωτήρες της  Λαμίας του 1944

 του Κωνσταντίνου Αθ. Μπαλωμένου, φυσικού

 

Πρόλογος

   Είναι δύο ξένοι, που βρέθηκαν στη Λαμία κατά την περίοδο της Κατοχής. Έτυχε τον Οκτώβριο 1944, να έχουν ένα σωτήριο ρόλο για την πόλη, που κινδύνευε από τις ανατινάξεις των πυρομαχικών, τα οποία ήταν στις αποθήκες του στρατοπέδου Τσαλτάκη.

   Να αναφέρω ότι για τις μαρτυρίες, δεν υπάρχει η δυνατότητα διασταύρωσης και επιβεβαίωσης των γενομένων ενεργειών από τους ανωτέρω.